DAVA etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
DAVA etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

Yönetim kurulu üyeleri genel kurul kararları aleyhine dava açabilir mi?

Yönetim kurulu kanuna, ana sözleşme hükümlerine ve iyi niyet esaslarına aykırı olduğu iddiası ile genel kurul kararları aleyhine toplantıyı izleyen günden başlamak üzere bir ay içinde Kooperatif merkezinin bulunduğu yerdeki mahkemeye başvurabilir. Kararların yerine getirilmesi yönetim kurulu üyelerinin şahsi sorumluluklarını gerektirdiği takdirde söz konusu dava yönetim kurulu üyelerinden her biri tarafından da açılabilir (Kooperatifler Kanunu Md.53).  
Genel kurul kararları aleyhine iptal davası açılmış ise bu durum ve duruşmanın  yapılacağı gün yönetim kurulu tarafından usulen ilan edilir (Kooperatifler Kanunu Md.53).

Yönetim kurulu üyeleri genel kurul kararları aleyhine dava açabilir mi?

Yönetim kurulu kanuna, ana sözleşme hükümlerine ve iyi niyet esaslarına aykırı olduğu iddiası ile genel kurul kararları aleyhine toplantıyı izleyen günden başlamak üzere bir ay içinde Kooperatif merkezinin bulunduğu yerdeki mahkemeye başvurabilir. Kararların yerine getirilmesi yönetim kurulu üyelerinin şahsi sorumluluklarını gerektirdiği takdirde söz konusu dava yönetim kurulu üyelerinden her biri tarafından da açılabilir (Kooperatifler Kanunu Md.53).  
Genel kurul kararları aleyhine iptal davası açılmış ise bu durum ve duruşmanın  yapılacağı gün yönetim kurulu tarafından usulen ilan edilir (Kooperatifler Kanunu Md.53).

Kooperatiflerde Ortakların Çıkarılma Kararına Karşı İtiraz Veya Dava Açma Hakkı

Kendisine çıkarılma kararı tebliğ edilen ortak, kooperatiften ayrılmak istemiyorsa çıkarılma kararına itiraz edebilir.
İhraç kararı yönetim kurulunca veya genel kurulunca verilebilir. Çıkarma kararı genel kurulca verilmişse ortak 3 aylık hak düşürücü süre içinde ortaklıktan ihracın iptaline yönelik olarak mahkemede dava açabilir.
Diğer taraftan, ihraç kararı yönetim kurulunca verilmişse ortak 3 ay içinde doğrudan mahkemede itiraz davası açabileceği gibi, çıkarılma kararına karşı genel kurula itiraz etme yolunu da seçebilir.

Kooperatiflerde Ortakların Çıkarılma Kararına Karşı İtiraz Veya Dava Açma Hakkı

Kendisine çıkarılma kararı tebliğ edilen ortak, kooperatiften ayrılmak istemiyorsa çıkarılma kararına itiraz edebilir.
İhraç kararı yönetim kurulunca veya genel kurulunca verilebilir. Çıkarma kararı genel kurulca verilmişse ortak 3 aylık hak düşürücü süre içinde ortaklıktan ihracın iptaline yönelik olarak mahkemede dava açabilir.
Diğer taraftan, ihraç kararı yönetim kurulunca verilmişse ortak 3 ay içinde doğrudan mahkemede itiraz davası açabileceği gibi, çıkarılma kararına karşı genel kurula itiraz etme yolunu da seçebilir.

Kooperatiflerde Ortaklıktan Çıkarılma Kararına Karşı İtiraz ve Dava Açma Hakkı

Bir ortağın kooperatif ortaklığından çıkarılmasına yönetim kurulunun teklifi üzerine genel kurulca karar verilir. Genel kurul bu yetkisini yönetim kuruluna devredebilir. Çıkarılma kararı, ana sözleşmenin hangi maddesine göre alınmışsa gerekçeli olarak karar defterine ve ortaklar defterine yazılır.
Çıkarılma kararı alındığı günü takip eden 10 gün içerisinde, çıkarılan ortağa tebliğ edilmek üzere notere verilir. Çıkarılma kararını alan ortak, tebliğ tarihinden itibaren 3 ay içerisinde ister genel kurula itiraz eder, isterse de hiç genel kurula itiraz etmeden Ticaret Mahkemesi bulunan yerlerde bu mahkemeye, olmayan yerlerde Asliye Hukuk Mahkemesine itiraz davası açabilir.

Kooperatiflerde Ortaklıktan Çıkarılma Kararına Karşı İtiraz ve Dava Açma Hakkı

Bir ortağın kooperatif ortaklığından çıkarılmasına yönetim kurulunun teklifi üzerine genel kurulca karar verilir. Genel kurul bu yetkisini yönetim kuruluna devredebilir. Çıkarılma kararı, ana sözleşmenin hangi maddesine göre alınmışsa gerekçeli olarak karar defterine ve ortaklar defterine yazılır.
Çıkarılma kararı alındığı günü takip eden 10 gün içerisinde, çıkarılan ortağa tebliğ edilmek üzere notere verilir. Çıkarılma kararını alan ortak, tebliğ tarihinden itibaren 3 ay içerisinde ister genel kurula itiraz eder, isterse de hiç genel kurula itiraz etmeden Ticaret Mahkemesi bulunan yerlerde bu mahkemeye, olmayan yerlerde Asliye Hukuk Mahkemesine itiraz davası açabilir.

Kooperatif Ortaklığının Sona Ermesiyle Hesap Kesme

Kooperatifler Kanunu'nun 17’nci maddesi ortaklıktan çıkan veya çıkarılan ortakların, kooperatiften iadesini isteyebilecekleri hakları belirtmiştir. İlgili maddeye göre; kooperatiften çıkan veya çıkarılan ortakların kendilerinin yahut mirasçılarının kooperatif varlığı üzerinde haklarının olup olmadığı ve bu hakların nelerden ibaret bulunduğu ana sözleşmede gösterilir.

İadesi talep edilecek hakların başında sermaye payları ile kooperatifin amacının gerçekleştirilebilmesi için ödenen paralar gelmektedir. Örneğin bir yapı kooperatifinde, konut ya da iş yerlerinin inşası için genel kurulca belirlenen ve ödenen aylık taksit ve ara ödemeler gibi.

Kooperatifler Kanununa göre yedek akçeler üzerinde çıkan ya da çıkarılan ortakların hak talep etmeleri mümkün değildir. Yedek akçelerin ortaklara dağıtılacağına dair bir hüküm ana sözleşmeye konulmuş olsa dahi geçersizdir.

Çıkan veya çıkarılan ortakların talep ettikleri haklar, ortağın ayrıldığı yıl bilançosuna göre, diğer bir ifade ile çıkmanın kesinleştiği yıl bilançosuna göre hesaplanır. Bunun için ayrıca bir bilanço düzenlemeye gerek yoktur.

Bilançoda geçmiş yılda ve cari yılda zarar (olumsuz gelir gider farkı) görülüyorsa bu zararlardan ortağa düşen pay hesap edilerek, kendisine yapılacak iadeden mahsup edilir. Burada bilanço tarihinden kasıt, bilançonun düzenlendiği gün yani 31 Aralık değil, bilançonun genel kurulca kabul edildiği tarihtir. Çünkü bilanço genel kurulca kabul edilmekle kesinlik kazanmış olur ve bir hukuki belge niteliği kazanır. Örneğin; ortağın ortaklıktan çıkması 15/09/2011 günü kesinleşmiş, ana sözleşmeye göre de, ortağın sermaye ve diğer alacaklarının o yılın bilançosuna göre hesaplanarak, bilanço tarihinden itibaren bir ay içerisinde verilmesi gerekiyor ise, 31/12/2011 tarihi itibariyle düzenlenen bilanço 1/4/2011 günü yapılan genel kurulca kesinleşmişse, ortağın hak ve alacaklarının 1/5/2011 tarihine kadar ödenmesi gereklidir.

İlgili Bakanlıklarca hazırlanan örnek ana sözleşmelere göre, çıkan ve çıkarılan ortakların sermaye ve diğer alacaklarının, bilanço tarihinden itibaren bir ay içinde geri ödenmesi gerekir. Ancak, ortaklığı sona erenlerin yerine yeni ortak alınması halinde, eski ortağın kooperatif amaçlarının gerçekleştirilmesini sağlamak üzere yaptığı ödemelerin derhal geri verilmesi zorunlu bulunmaktadır.
Her ne kadar örnek ana sözleşmelerde alacakların iadesi için bilanço tarihinden itibaren bir ay süre tanınmış olsa da bu hükme uymayarak ortaklıktan ayrılanların alacaklarının iadesinin uzatıldığı görülmektedir. Bu durumda ortaklık ilişkisi kesilenlerin alacaklarına yönelik temerrüd faizi isteme hakları bulunmaktadır.

Kooperatifler Kanunu'nun 10’uncu maddesine göre ana sözleşmesinde hüküm bulunmak kaydıyla ayrılmak isteyen ortaktan tazminat istenebilir. Ancak tazminat istenebilmesi için ortağın ortaklıktan çıkışının kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşürmesi gerekir. Aksi durumda tazminat istenemez.
Kooperatiften çıkan ortaktan tazminat istenmesi veya ortağın ihraç edilmesi, ortağın kooperatif varlığı üzerinde hak talep etmesine engel değildir. Böyle durumlarda istenen haktan tazminat düşülür ve kalan tutar hak sahibine ödenir.

Kooperatifler Kanunu'nun 17’nci maddesinin 2’nci fıkrasına göre; kooperatif mevcudiyetini tehlikeye düşürecek nitelikteki iade ve ödemeler, ana sözleşmede daha kısa bir süre (ki örnek ana sözleşmelerde bu süre bir aydır) tespit edilmiş olsa bile, genel kurul kararı ile üç yılı aşmamak üzere ertelenebilir. Bu halde ortak, üç yıl geçmeden alacaklarının iadesi için dava bile açamaz.

Ancak, kooperatiften çıkan ortağın, alacaklarının iadesinin kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşürüp düşürmediğinin tespitine dair ticaret mahkemesine dava açma hakkı bulunmaktadır. Dava sonucu ortaklık ilişkisi kesilenlere yapılacak iadelerin kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşürmediği yönünde karar verilirse ortaklıktan ayrılanın yasal faiz isteme hakkı bulunmaktadır.
Erteleme kararının genel kurulca verilmiş olması gerekir. Yönetim kurulunca böyle bir kararın alınması veya genel kurulun bu kararı alma yetkisini yönetim kuruluna devretmesi mümkün değildir. Çıkan veya çıkarılan ortaklarla mirasçılarının alacak ve hakları, bunları isteyebilecekleri günden başlayarak beş yılı geçmekle zaman aşımına uğrar.

Kooperatif Ortaklığının Sona Ermesiyle Hesap Kesme

Kooperatifler Kanunu'nun 17’nci maddesi ortaklıktan çıkan veya çıkarılan ortakların, kooperatiften iadesini isteyebilecekleri hakları belirtmiştir. İlgili maddeye göre; kooperatiften çıkan veya çıkarılan ortakların kendilerinin yahut mirasçılarının kooperatif varlığı üzerinde haklarının olup olmadığı ve bu hakların nelerden ibaret bulunduğu ana sözleşmede gösterilir.

İadesi talep edilecek hakların başında sermaye payları ile kooperatifin amacının gerçekleştirilebilmesi için ödenen paralar gelmektedir. Örneğin bir yapı kooperatifinde, konut ya da iş yerlerinin inşası için genel kurulca belirlenen ve ödenen aylık taksit ve ara ödemeler gibi.

Kooperatifler Kanununa göre yedek akçeler üzerinde çıkan ya da çıkarılan ortakların hak talep etmeleri mümkün değildir. Yedek akçelerin ortaklara dağıtılacağına dair bir hüküm ana sözleşmeye konulmuş olsa dahi geçersizdir.

Çıkan veya çıkarılan ortakların talep ettikleri haklar, ortağın ayrıldığı yıl bilançosuna göre, diğer bir ifade ile çıkmanın kesinleştiği yıl bilançosuna göre hesaplanır. Bunun için ayrıca bir bilanço düzenlemeye gerek yoktur.

Bilançoda geçmiş yılda ve cari yılda zarar (olumsuz gelir gider farkı) görülüyorsa bu zararlardan ortağa düşen pay hesap edilerek, kendisine yapılacak iadeden mahsup edilir. Burada bilanço tarihinden kasıt, bilançonun düzenlendiği gün yani 31 Aralık değil, bilançonun genel kurulca kabul edildiği tarihtir. Çünkü bilanço genel kurulca kabul edilmekle kesinlik kazanmış olur ve bir hukuki belge niteliği kazanır. Örneğin; ortağın ortaklıktan çıkması 15/09/2011 günü kesinleşmiş, ana sözleşmeye göre de, ortağın sermaye ve diğer alacaklarının o yılın bilançosuna göre hesaplanarak, bilanço tarihinden itibaren bir ay içerisinde verilmesi gerekiyor ise, 31/12/2011 tarihi itibariyle düzenlenen bilanço 1/4/2011 günü yapılan genel kurulca kesinleşmişse, ortağın hak ve alacaklarının 1/5/2011 tarihine kadar ödenmesi gereklidir.

İlgili Bakanlıklarca hazırlanan örnek ana sözleşmelere göre, çıkan ve çıkarılan ortakların sermaye ve diğer alacaklarının, bilanço tarihinden itibaren bir ay içinde geri ödenmesi gerekir. Ancak, ortaklığı sona erenlerin yerine yeni ortak alınması halinde, eski ortağın kooperatif amaçlarının gerçekleştirilmesini sağlamak üzere yaptığı ödemelerin derhal geri verilmesi zorunlu bulunmaktadır.
Her ne kadar örnek ana sözleşmelerde alacakların iadesi için bilanço tarihinden itibaren bir ay süre tanınmış olsa da bu hükme uymayarak ortaklıktan ayrılanların alacaklarının iadesinin uzatıldığı görülmektedir. Bu durumda ortaklık ilişkisi kesilenlerin alacaklarına yönelik temerrüd faizi isteme hakları bulunmaktadır.

Kooperatifler Kanunu'nun 10’uncu maddesine göre ana sözleşmesinde hüküm bulunmak kaydıyla ayrılmak isteyen ortaktan tazminat istenebilir. Ancak tazminat istenebilmesi için ortağın ortaklıktan çıkışının kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşürmesi gerekir. Aksi durumda tazminat istenemez.
Kooperatiften çıkan ortaktan tazminat istenmesi veya ortağın ihraç edilmesi, ortağın kooperatif varlığı üzerinde hak talep etmesine engel değildir. Böyle durumlarda istenen haktan tazminat düşülür ve kalan tutar hak sahibine ödenir.

Kooperatifler Kanunu'nun 17’nci maddesinin 2’nci fıkrasına göre; kooperatif mevcudiyetini tehlikeye düşürecek nitelikteki iade ve ödemeler, ana sözleşmede daha kısa bir süre (ki örnek ana sözleşmelerde bu süre bir aydır) tespit edilmiş olsa bile, genel kurul kararı ile üç yılı aşmamak üzere ertelenebilir. Bu halde ortak, üç yıl geçmeden alacaklarının iadesi için dava bile açamaz.

Ancak, kooperatiften çıkan ortağın, alacaklarının iadesinin kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşürüp düşürmediğinin tespitine dair ticaret mahkemesine dava açma hakkı bulunmaktadır. Dava sonucu ortaklık ilişkisi kesilenlere yapılacak iadelerin kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşürmediği yönünde karar verilirse ortaklıktan ayrılanın yasal faiz isteme hakkı bulunmaktadır.
Erteleme kararının genel kurulca verilmiş olması gerekir. Yönetim kurulunca böyle bir kararın alınması veya genel kurulun bu kararı alma yetkisini yönetim kuruluna devretmesi mümkün değildir. Çıkan veya çıkarılan ortaklarla mirasçılarının alacak ve hakları, bunları isteyebilecekleri günden başlayarak beş yılı geçmekle zaman aşımına uğrar.

Kooperatif Ortaklığının Devri

Kooperatiflere ortak olmanın bir yolu da kooperatif ortaklığını bir ortaktan devralmaktır. Bir kooperatif ortağının ortaklık payını devralarak kooperatife ortak olacak kişinin ortaklık niteliklerini taşıması halinde, yönetim kurulu bu kişiyi ortaklığa kabul etmek zorundadır.

Ortaklığın devrinin sonradan çıkabilecek anlaşmazlıklara sebebiyet verilmemesi için noter huzurunda yapılmasında fayda vardır. Ortaklık payını noter huzurunda devreden ile devralanın işleminden sonra, kooperatif yönetim kuruluna başvurmaları zorunludur. Bu başvuru ayrı ayrı olabileceği gibi birlikte de yapılabilir.

Ortaklığın devrinden önce, devir alacak kimsenin kooperatif nezdinde araştırma yaparak, devredecek kimsenin gerçekten kooperatifin ortağı olup olmadığını, ortaklık şartlarını taşıyıp taşımadığını, kooperatife borcunun bulunup bulunmadığını araştırması yararına olacaktır. Çünkü devir, tüm hak ve yükümlülükleri içerir. Devralan kişi, devreden kişinin tüm hakkına sahip olduğu gibi onun yükümlülüklerini de üstlenir.

Ortaklığı devralan kişinin ortaklık şartlarını taşımasına rağmen, yönetim kurulunca ortaklığın devrinin reddine ilişkin bir karar alınmışsa, bu konuda genel kurula itirazda bulunulmalıdır. Genel kurulca da devir talebi reddedildiği takdirde kooperatif aleyhine dava açılabilir. Davayı, ortaklığını devredecek kişinin açması gerektiği de unutulmamalıdır.

Kooperatif ortağının ortaklık sıfatı, bir görev veya hizmetin yerine getirilmesine bağlı ise bu görev veya hizmetin sona ermesi ile de ortaklık sıfatı sona erer (KK mad. 15). Bu şekildeki ortaklıklarda, ana sözleşmeye konulacak hükümlerle, görev veya hizmet sona erse dahi ortaklığın devamı sağlanabilir. Örneğin bir taşıma kooperatifine ortak olan bir sürücünün taşıma işini bırakması durumunda kooperatif ortaklığı sona erer.

Ortaklığın devrine ilişkin birlikte dilekçe örneği:


                                                                                                                                      14.10.2013
......................................... KOOPERATİFİ
YÖNETİM KURULU BAŞKANLIĞINA
                                                                    ANKARA


Kooperatifinizin 9 (dokuz) numaralı ortağıyım. Kooperatifler Kanunu'nun 14 üncü, anasözleşmenin... maddeleri gereğince ortaklığımı bütün hak ve yükümlülükleriyle birlikte aşağıda imzası bulunan ve gerekli belgeleri sunan Osman BEŞER'e devretmek istiyorum.
Gerekli işlemin yapılmasını arz ederim.


                                        Devreden                                                    Devralan
                                           İmza                                                            İmza



ADRES (Devralan Ortağın):


EKLER:
1- Nüfus cüzdan örneği
2- İkametgah kağıdı
3- İstenilen diğer belgeler

Kooperatif Ortaklığının Devri

Kooperatiflere ortak olmanın bir yolu da kooperatif ortaklığını bir ortaktan devralmaktır. Bir kooperatif ortağının ortaklık payını devralarak kooperatife ortak olacak kişinin ortaklık niteliklerini taşıması halinde, yönetim kurulu bu kişiyi ortaklığa kabul etmek zorundadır.

Ortaklığın devrinin sonradan çıkabilecek anlaşmazlıklara sebebiyet verilmemesi için noter huzurunda yapılmasında fayda vardır. Ortaklık payını noter huzurunda devreden ile devralanın işleminden sonra, kooperatif yönetim kuruluna başvurmaları zorunludur. Bu başvuru ayrı ayrı olabileceği gibi birlikte de yapılabilir.

Ortaklığın devrinden önce, devir alacak kimsenin kooperatif nezdinde araştırma yaparak, devredecek kimsenin gerçekten kooperatifin ortağı olup olmadığını, ortaklık şartlarını taşıyıp taşımadığını, kooperatife borcunun bulunup bulunmadığını araştırması yararına olacaktır. Çünkü devir, tüm hak ve yükümlülükleri içerir. Devralan kişi, devreden kişinin tüm hakkına sahip olduğu gibi onun yükümlülüklerini de üstlenir.

Ortaklığı devralan kişinin ortaklık şartlarını taşımasına rağmen, yönetim kurulunca ortaklığın devrinin reddine ilişkin bir karar alınmışsa, bu konuda genel kurula itirazda bulunulmalıdır. Genel kurulca da devir talebi reddedildiği takdirde kooperatif aleyhine dava açılabilir. Davayı, ortaklığını devredecek kişinin açması gerektiği de unutulmamalıdır.

Kooperatif ortağının ortaklık sıfatı, bir görev veya hizmetin yerine getirilmesine bağlı ise bu görev veya hizmetin sona ermesi ile de ortaklık sıfatı sona erer (KK mad. 15). Bu şekildeki ortaklıklarda, ana sözleşmeye konulacak hükümlerle, görev veya hizmet sona erse dahi ortaklığın devamı sağlanabilir. Örneğin bir taşıma kooperatifine ortak olan bir sürücünün taşıma işini bırakması durumunda kooperatif ortaklığı sona erer.

Ortaklığın devrine ilişkin birlikte dilekçe örneği:


                                                                                                                                      14.10.2013
......................................... KOOPERATİFİ
YÖNETİM KURULU BAŞKANLIĞINA
                                                                    ANKARA


Kooperatifinizin 9 (dokuz) numaralı ortağıyım. Kooperatifler Kanunu'nun 14 üncü, anasözleşmenin... maddeleri gereğince ortaklığımı bütün hak ve yükümlülükleriyle birlikte aşağıda imzası bulunan ve gerekli belgeleri sunan Osman BEŞER'e devretmek istiyorum.
Gerekli işlemin yapılmasını arz ederim.


                                        Devreden                                                    Devralan
                                           İmza                                                            İmza



ADRES (Devralan Ortağın):


EKLER:
1- Nüfus cüzdan örneği
2- İkametgah kağıdı
3- İstenilen diğer belgeler